Bạn bước vào phiên Coaching thứ sáu. Ba tuần trước, bạn đã nói khá sâu về việc muốn thay đổi cách lãnh đạo đội ngũ. Ở phiên tiếp theo, bạn nhận ra mình thường xuyên can thiệp vào quyết định của nhân viên vì chưa thực sự tin rằng họ có thể làm tốt nếu thiếu mình. Bạn quyết định thử trao quyền nhiều hơn.
Hôm nay, Coach hỏi: “Bạn muốn nói về điều gì?”
Đó không phải một câu hỏi sai. Coaching cần bắt đầu từ điều thực sự quan trọng với Coachee ở thời điểm hiện tại. Nhưng nếu sau nhiều phiên, mỗi cuộc trò chuyện đều có cảm giác như bắt đầu lại từ đầu, một câu hỏi khác đáng được đặt ra:
Coach nên nhớ những gì về bạn sau một hành trình dài?
Câu trả lời không phải “càng nhiều càng tốt”.

Một Coach không cần nhớ tên từng người bạn đã nhắc đến, từng câu chuyện bạn kể hay từng chi tiết xảy ra nhiều tháng trước. Việc nhớ nhiều có thể tạo cảm giác được quan tâm, nhưng đó chưa phải điều quyết định giá trị của Coaching.
Điều quan trọng hơn là Coach có giữ được bối cảnh phát triển của bạn hay không.
Bạn bắt đầu Coaching vì điều gì? Bạn muốn tạo ra thay đổi nào? Qua những phiên trước, bạn đã nhận ra điều gì về chính mình? Có hành vi hoặc cách suy nghĩ nào liên tục xuất hiện? Bạn đã quyết định thử điều gì sau phiên trước và điều gì xảy ra sau đó?
Những yếu tố này tạo nên “sợi chỉ đỏ” nối các phiên Coaching lại với nhau.
Chẳng hạn, nếu mục tiêu của bạn là trở thành một Leader biết trao quyền, câu chuyện “nhân viên chưa đủ chủ động” ở phiên thứ hai và câu chuyện “tôi muốn tham gia trực tiếp vào dự án này” ở phiên thứ sáu có thể trông như hai vấn đề khác nhau.
Nhưng một Coach nhìn được toàn bộ hành trình có thể nhận ra giữa chúng tồn tại một câu hỏi sâu hơn: Bạn đang trao quyền đến đâu, và điều gì khiến bạn vẫn muốn kiểm soát?
Khi đó, phiên Coaching không đơn giản xử lý vấn đề mới. Nó giúp bạn nhận ra những mô thức đang lặp lại trong chính cách mình lãnh đạo.
Hãy hình dung Lan vừa được thăng chức lên Head of Department. Khi bắt đầu Coaching, cô muốn xây dựng một đội ngũ có khả năng tự vận hành thay vì mọi quyết định đều phải đi qua mình.
Trong những phiên đầu, Lan thường phàn nàn nhân viên thiếu chủ động. Nhưng qua quá trình Coaching, cô dần nhận ra mình cũng thường xuyên kiểm tra, sửa lại công việc và can thiệp khi kết quả chưa đúng như mong đợi.
Lan quyết định thử thay đổi. Với một dự án, cô chỉ thống nhất mục tiêu và tiêu chuẩn đầu ra rồi để trưởng nhóm tự lựa chọn cách thực hiện.
Hai tháng sau, Lan bước vào phiên Coaching với một câu chuyện mới: cô đang cân nhắc trực tiếp tham gia một dự án vì cảm thấy trưởng nhóm “chưa làm mình yên tâm”.
Nếu chỉ nhìn vào phiên hiện tại, vấn đề là một dự án mới.
Nhưng nếu đặt nó trong toàn bộ hành trình, Coach có thể hỏi:
“Điều gì trong tình huống này giống với cách bạn từng phản ứng trước khi bắt đầu trao quyền cho đội ngũ?”
Coach không đưa ra câu trả lời. Coach cũng không kết luận Lan đang lặp lại sai lầm. Câu hỏi chỉ giúp cô đặt hiện tại bên cạnh những gì mình từng nhận ra trước đó.
Và chính Lan có cơ hội nhìn thấy mình rõ hơn.
Đó là một trong những giá trị khó thay thế của một hành trình Coaching có tính liên tục: bạn không chỉ giải quyết từng vấn đề, mà dần nhìn thấy cách mình suy nghĩ, lựa chọn và thay đổi qua thời gian.

Ở đây có một ranh giới quan trọng.
Coach nhớ được hành trình không có nghĩa Coach phải chịu trách nhiệm nhớ thay Coachee.
Nếu bạn đã cam kết một hành động, lựa chọn thực hiện hay không vẫn thuộc về bạn. Nếu mục tiêu thay đổi, bạn cần tham gia vào việc xác lập lại mục tiêu. Nếu một nhận thức quan trọng xuất hiện, giá trị cuối cùng không nằm ở việc Coach ghi nhớ nó mà ở việc bạn biến nhận thức đó thành thay đổi trong thực tế.
Vì vậy, Coaching tốt không làm Coachee ngày càng phụ thuộc vào Coach. Ngược lại, qua thời gian, Coachee cần ngày càng có khả năng quan sát chính mình rõ hơn.
Coach giữ bối cảnh để đặt câu hỏi tốt hơn.
Coachee sở hữu mục tiêu, quyết định và hành động của mình.
Hai vai trò này bổ sung cho nhau.
Bởi vậy, khi lựa chọn một Coach để đồng hành trong nhiều tháng, bên cạnh kinh nghiệm, chứng nhận hay lĩnh vực chuyên môn, Coachee cũng nên quan tâm đến cách hành trình được duy trì. Bạn có thể hỏi Coach cách hai bên xác lập mục tiêu, nhìn lại tiến trình giữa các phiên và kết nối những nhận thức quan trọng trong suốt quá trình làm việc.
Không phải để tìm một Coach “nhớ giỏi nhất”, mà để hiểu liệu quá trình Coaching có đủ tính liên tục để bạn nhìn thấy sự phát triển của chính mình.
Sau nhiều phiên, một Coach có thể không nhớ từng câu bạn đã nói. Điều đó không nhất thiết làm giảm chất lượng Coaching.
Điều đáng quan tâm hơn là khi bạn mang một vấn đề mới vào phiên hôm nay, Coach có thể đặt nó trong bối cảnh của mục tiêu, những nhận thức trước đây và những thay đổi đang diễn ra hay không.
Khi đó, sáu phiên Coaching không phải sáu cuộc trò chuyện riêng biệt.
Chúng trở thành một hành trình:
Mục tiêu → Khám phá → Nhận thức → Hành động → Kết quả → Tiếp tục khám phá.
Đây cũng là cách CoachPro tiếp cận trải nghiệm Coaching: thay vì chỉ nhìn Coach và Coachee qua từng cuộc hẹn riêng lẻ, giá trị cần được đặt trong bối cảnh của một hành trình có mục tiêu và tính liên tục.
Với Coachee, điều này gợi ra một cách khác để bắt đầu tìm Coach. Đừng chỉ hỏi “Coach nào phù hợp với tôi?”. Trước hết, hãy tự hỏi “Tôi đang muốn tạo ra thay đổi gì, và tôi cần một hành trình như thế nào để theo đuổi thay đổi đó?”
Từ câu hỏi ấy, việc khám phá Coach và hành trình phù hợp trên CoachPro cũng trở nên có ý nghĩa hơn: không đơn thuần là tìm một người để trò chuyện, mà là tìm một mối quan hệ Coaching có thể đồng hành với mục tiêu phát triển thực sự của bạn.
Không. Quan trọng hơn là Coach giữ được những ngữ cảnh có ý nghĩa đối với mục tiêu và quá trình phát triển của Coachee.
Không thể đánh giá chất lượng Coaching chỉ từ một chi tiết bị quên. Điều đáng xem xét là khả năng duy trì tính liên tục và giúp Coachee kết nối vấn đề hiện tại với hành trình phát triển rộng hơn.
Có. Coach hỗ trợ quá trình khám phá và phản chiếu, nhưng Coachee vẫn là người sở hữu mục tiêu, lựa chọn, hành động và sự thay đổi của mình.
Ngoài kinh nghiệm và chuyên môn, bạn có thể hỏi cách Coach xác lập mục tiêu, duy trì tính liên tục giữa các phiên và cùng Coachee nhìn lại tiến trình trong suốt hành trình.
Vì sao Excel, Zalo và Google Calendar bắt đầu trở thành vấn đề khi Coach có nhiều Coachee?
Coaching sẽ đi đâu nếu Coach và Coachee không có một mục tiêu xuyên suốt?
Một khách hàng không đồng nghĩa với một hành trình Coaching – Engagement là gì?
Tác giả: Tạp chí Coaching Asia
Ý kiến bạn đọc
Những tin mới hơn
Những tin cũ hơn
Sự Dịch Chuyển Của Ngành Khai Vấn Tại Khu Vực Châu Á Và Sự Ra Đời Của CoachPro.Asia Trong thập kỷ vừa qua, lĩnh vực khai vấn (coaching) tại khu vực Châu Á đã trải qua một sự chuyển mình mạnh mẽ, từ một khái niệm mới mẻ trở thành một công cụ quản trị chiến lược thiết yếu đối với các tập đoàn đa...